Verdi: Giuseppe Verdi – kompozytor operowy, orkiestra, kwartet smyczkowy

1

Giuseppe Verdi, właściwie Giuseppe Fortunino Francesco Verdi, urodzony 9 października 1813 roku, to jeden z najwybitniejszych i najbardziej wpływowych kompozytorów operowych w historii, którego dzieła stanowią filar światowego repertuaru. Jego muzyka, nierozerwalnie związana z duchem włoskiego ruchu narodowowyzwoleńczego Risorgimento, do dziś porusza serca publiczności na całym świecie. Mimo trudnych doświadczeń osobistych, w tym przedwczesnej śmierci żony i dzieci, Verdi stworzył arcydzieła takie jak „Rigoletto”, „Trubadur” i „La traviata”, które zapewniły mu międzynarodowe uznanie i trwałe miejsce w panteonie muzyki klasycznej.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na wrzesień 2024 roku kompozytor miałby 211 lat.
• Żona/Mąż: Margherita Barezzi (pierwsza żona), Giuseppina Strepponi (partnerka życiowa).
• Dzieci: Virginia Maria Luigia i Icilio Romano (oboje zmarli w niemowlęctwie).
• Zawód: Kompozytor operowy.
• Główne osiągnięcie: Stworzenie operowych arcydzieł, które zrewolucjonizowały gatunek i stały się symbolami włoskiej kultury.

Podstawowe informacje o Giuseppe Verdim

Giuseppe Fortunino Francesco Verdi urodził się w pobliżu Busseto, w miejscowości Le Roncole. Choć rejestr chrztu z 11 października 1813 roku sugeruje datę narodzin 9 lub 10 października, sam kompozytor przez całe życie obchodził swoje urodziny 9 października, zgodnie z przekazem matki. Jego rodzice, Carlo Giuseppe Verdi i Luigia Uttini, byli właścicielami ziemskimi i prowadzili karczmę, co świadczy o ich stabilnej pozycji społecznej w lokalnej społeczności, wbrew późniejszym wyobrażeniom o jego pochodzeniu. W momencie jego narodzin region ten należał do departamentu Taro w ramach Pierwszego Cesarstwa Francuskiego.

Życie prywatne Giuseppe Verdiego

Pierwsze małżeństwo i tragedia rodzinna

Pierwszym małżeństwem Giuseppe Verdiego było zawarte w maju 1836 roku z Margheritą Barezzi, córką jego patrona Antonio Barezziego. Z tego związku narodziło się dwoje dzieci: Virginia Maria Luigia i Icilio Romano. Niestety, oboje zmarli w niemowlęctwie, w latach 1838 i 1839. Tragedia rodzinna pogłębiła się w 1840 roku, gdy Margherita odeszła w wieku zaledwie 26 lat z powodu zapalenia mózgu. Te bolesne wydarzenia znacząco wpłynęły na życie kompozytora, odzwierciedlając się w jego późniejszej twórczości.

Po śmierci Margherity, Verdi nawiązał relację z Giuseppiną Strepponi, śpiewaczką operową, która stała się jego partnerką życiową i wspierała go w późniejszych latach kariery. Choć nie zawarli formalnego małżeństwa przez wiele lat, ich związek był głęboki i trwały.

Długoletnia przyjaźń z Clarą Maffei

Po spektakularnym sukcesie opery „Nabucco”, Verdi przeniósł się do Mediolanu. Tam stał się regularnym bywalcem salonu hrabiny Clary Maffei, wpływowej postaci w mediolańskim świecie artystycznym. Hrabina Maffei była nie tylko mecenaską sztuki, ale także bliską przyjaciółką i korespondentką Verdiego aż do jego śmierci. Ich przyjaźń stanowiła ważny element życia kompozytora, oferując mu wsparcie i towarzystwo w środowisku artystycznym, a także bywała miejscem inspiracji dla jego muzyki.

Kariera i twórczość Giuseppe Verdiego

Początki edukacji muzycznej

Talent muzyczny Giuseppe Verdiego objawił się bardzo wcześnie. Już w wieku czterech lat pobierał lekcje łaciny i włoskiego, a jako sześciolatek zaczął grać na organach. Jego biegłość w opanowaniu instrumentu była tak duża, że już w wieku ośmiu lat, po śmierci swojego nauczyciela Baistrocchiego, został oficjalnym, płatnym organistą kościelnym w swojej rodzinnej miejscowości Le Roncole. Ta wczesna ekspozycja na muzykę i praktyka organistowska stanowiły fundament jego przyszłej kariery kompozytorskiej. Młody Verdi wykazywał niezwykłą zdolność do przyswajania wiedzy muzycznej i intuicyjne rozumienie harmonii.

Wczesna twórczość

Okres między 13. a 18. rokiem życia Verdiego był niezwykle płodny. Kompozytor tworzył setki marszów dla orkiestr dętych, a także utwory kościelne, w tym „Stabat Mater”. Pisał także kantaty, duety i tria, które były wykonywane w kościołach i teatrach w Busseto. Ta wczesna aktywność kompozytorska świadczy o jego ogromnej pasji i determinacji w rozwijaniu swoich umiejętności muzycznych, zanim jeszcze na dobre wkroczył na ścieżkę kariery operowej. Wiele z tych wczesnych utworów, choć dziś mniej znanych, stanowiło ważny etap jego rozwoju artystycznego.

Odrzucenie przez Konserwatorium w Mediolanie

Mimo imponującego talentu, Verdi napotkał na swojej drodze przeszkodę w postaci odrzucenia go przez Konserwatorium w Mediolanie. Ta porażka zmusiła go do poszukiwania alternatywnej ścieżki edukacyjnej. Podjął prywatne lekcje u Vincenzo Lavigny, byłego muzyka z La Scali, który nie tylko rozwijał jego umiejętności kompozytorskie, ale także wprowadził młodego Verdiego w świat mediolańskiej elity muzycznej. To doświadczenie, choć początkowo bolesne, okazało się kluczowe dla jego przyszłych sukcesów, otwierając mu drzwi do świata profesjonalnej muzyki.

Przełom z operą „Nabucco”

Pierwsza opera Verdiego, „Un giorno di regno”, wystawiona w 1840 roku, okazała się komercyjną klapą, co było dla młodego kompozytora ogromnym rozczarowaniem. Jednak jego kolejna praca, „Nabucco” z 1842 roku, przyniosła mu gigantyczny sukces. Opera ta, wystawiona w mediolańskiej La Scali, zanotowała rekordowe 57 wystawień w jednym sezonie, co natychmiast ugruntowało pozycję Verdiego jako czołowego kompozytora Włoch. „Nabucco” stał się nie tylko sukcesem artystycznym, ale także ważnym symbolem narodowym dla Włochów, a jego chór „Va, pensiero” zaczął być traktowany jako nieoficjalny hymn wolnościowy. Wystawienie opery „Nabucco” było punktem zwrotnym w jego karierze, otwierając drogę do dalszych sukcesów.

Okres „galer” (lata 1842–1858)

Lata między 1842 a 1858 rokiem Giuseppe Verdi określał mianem „lat na galerach”. Był to okres ogromnej presji kontraktowej, w którym kompozytor musiał stworzyć aż 20 oper, często pracując w ekstremalnych warunkach i zmagając się z problemami zdrowotnymi. Wymagało to od niego niezwykłego wysiłku fizycznego i psychicznego. Pomimo wyczerpania, ten intensywny okres produkcji zaowocował wieloma ważnymi dziełami, które umocniły jego sławę i pozwoliły mu na rozwój jako artysty. Verdi tworzył wówczas dzieła na zamówienie różnych teatrów, co wymagało od niego nieustannej kreatywności i dyscypliny.

Trylogia środkowego okresu: „Rigoletto”, „Trubadur”, „La traviata”

Największą sławę i uznanie przyniosła Verdimu tak zwana trylogia środkowego okresu. Trzy arcydzieła skomponowane jedno po drugim: „Rigoletto” (1851), „Trubadur” (1853) oraz „La traviata” (1853), stały się kamieniami milowymi w historii opery. Te opery, charakteryzujące się głębią psychologiczną postaci, dramatyczną siłą muzyki i innowacyjnym podejściem do formy, do dziś stanowią trzon światowego repertuaru operowego. „Rigoletto”, „Trubadur” i „La traviata” są powszechnie uważane za szczytowe osiągnięcia Verdiego i jedne z najdoskonalszych oper w historii.

Późny powrót do wielkości: „Requiem”, „Otello”, „Falstaff”

Po znaczącym sukcesie opery „Aida” w 1871 roku, Verdi na pewien czas wycofał się z aktywnego życia kompozytorskiego, poświęcając się pracy nad dyplomacją kulturalną i zarządzaniu swoim majątkiem. Jednak jego powrót był spektakularny. W 1874 roku zaprezentował monumentalne „Requiem”, dzieło o ogromnej sile ekspresji, które wzbudziło zachwyt na całym świecie. Dwie ostatnie opery kompozytora, „Otello” (1887) i „Falstaff” (1893), zaskoczyły świat nowatorskim podejściem do formy i dojrzałością artystyczną, potwierdzając, że Verdi był artystą nieustannie ewoluującym i przekraczającym granice. Ostatnie dzieła Verdiego, takie jak „Otello” i „Falstaff”, dowodzą jego nieustającej kreatywności i zdolności do innowacji nawet w późnym wieku.

Osiągnięcia i uznanie Giuseppe Verdiego

Uznanie narodowe i symbol Risorgimento

Giuseppe Verdi stał się niezaprzeczalnym symbolem ruchu Risorgimento, dążącego do zjednoczenia Włoch. Jego muzyka, pełna pasji i patriotycznego ducha, rezonowała z aspiracjami narodu. Słynny chór „Va, pensiero” z opery „Nabucco” był traktowany przez Włochów jako nieoficjalny hymn wolnościowy, co podkreśla głębokie powiązanie kompozytora z narodowymi dążeniami. Verdi, poprzez swoją sztukę, stał się głosem wolności i jedności dla swojego narodu, a jego muzyka była wyrazem ducha narodu walczącego o niepodległość.

Sukces międzynarodowy

Już w połowie XIX wieku opery Verdiego zdobyły ogromną popularność na całym świecie. Jego dzieła były wystawiane w najważniejszych metropoliach, od Wiednia i Paryża, po Nowy Jork (już w 1848 roku) i Buenos Aires (w 1850 roku). Ten międzynarodowy sukces świadczy o uniwersalności jego muzyki i jej zdolności do poruszania serc widzów niezależnie od narodowości i kultury. Giuseppe Verdi był jednym z pierwszych kompozytorów o prawdziwie globalnym zasięgu, a jego opery podbiły sceny całego świata.

Majątek i finanse Giuseppe Verdiego

Wysokie honoraria za dzieła

Giuseppe Verdi był nie tylko wybitnym artystą, ale także sprawnym negocjatorem. Potrafił skutecznie walczyć o wysokie honoraria za swoje dzieła, co świadczy o jego świadomości wartości swojej pracy. Przykładem tego jest sytuacja z 1847 roku, kiedy to za opery „Attila” i „Makbet” otrzymał po 18 000 lirów za każdą. Była to kwota ogromna na owe czasy, co pozwoliło mu na zapewnienie sobie stabilnej sytuacji finansowej i realizację kolejnych ambitnych projektów artystycznych. Verdi potrafił skutecznie negocjować warunki kontraktów, zapewniając sobie godziwe wynagrodzenie za swoją pracę.

Działalność polityczna Giuseppe Verdiego

Zaangażowanie w budowę państwowości włoskiej

Giuseppe Verdi aktywnie angażował się w proces budowy państwowości włoskiej. W latach 1861–1865 pełnił funkcję posła do pierwszego parlamentu Królestwa Włoch, co było wyrazem jego głębokiego patriotyzmu i poparcia dla zjednoczenia kraju. Jego działalność parlamentarna, choć krótka, podkreślała jego zaangażowanie w sprawy narodowe i chęć aktywnego uczestnictwa w kształtowaniu przyszłości Włoch. Verdi był postacią, która inspirowała nie tylko na scenie, ale także w życiu publicznym, stając się symbolem narodowym.

Ciekawostki z życia Giuseppe Verdiego

Prywatność ponad wszystko

Mimo statusu supergwiazdy swoich czasów, Giuseppe Verdi był osobą niezwykle skrytą i unikał zabiegania o popularność. Preferował spokojne życie na wsi, gdzie jako właściciel ziemski mógł cieszyć się prywatnością, zamiast błyszczeć w blasku fleszy wielkich miast. Verdi przeniósł się na stałe do swojej posiadłości w Sant’Agata w 1859 roku, gdzie cenił sobie spokój i możliwość skupienia się na twórczości. Ta potrzeba spokoju i dystansu od zgiełku życia publicznego pozwalała mu na zachowanie integralności artystycznej.

Szkic autobiograficzny i jego wiarygodność

Większość szczegółów dotyczących wczesnego życia Giuseppe Verdiego pochodzi ze szkicu autobiograficznego, który podyktował on swojemu wydawcy, Giulio Ricordiemu, w 1879 roku. Jednak historycy sztuki zwracają uwagę, że kompozytor celowo ubarwił w nim niektóre fakty, aby wykreować wizerunek osoby o skromniejszym pochodzeniu. Pomimo tych potencjalnych zniekształceń, szkic ten pozostaje cennym źródłem informacji o jego życiu i kształtowaniu się jego artystycznej tożsamości.

Chronologia kariery Giuseppe Verdiego

Kariera Giuseppe Verdiego była długa i obfitująca w dzieła, które na trwałe wpisały się w historię muzyki. Poniższa tabela przedstawia kluczowe etapy jego twórczości:

Najważniejsze dzieła Giuseppe Verdiego

Twórczość Giuseppe Verdiego obejmuje dziesiątki oper, z których wiele jest uznawanych za arcydzieła światowej literatury muzycznej. Jego dzieła charakteryzują się głęboką emocjonalnością, dramatyczną siłą i niezapomnianymi melodiami. Oto niektóre z jego najbardziej znanych i cenionych dzieł:

• Nabucco (1842) – opera, która przyniosła mu międzynarodowe uznanie i stała się symbolem Risorgimento.
• Rigoletto (1851) – arcydzieło środkowego okresu, znane z głębi psychologicznej i dramatycznej mocy, oparte na dramacie Victora Hugo.
• Trubadur (1853) – kolejna opera z Trylogii Środkowej, pełna namiętności, melodii i złożonej intrygi.
• La traviata (1853) – poruszająca historia miłosna, która do dziś wzrusza publiczność na całym świecie, oparta na dramacie „Dama z kameliami”.
• Aida (1871) – wielka opera zrealizowana na zamówienie z okazji otwarcia Kanału Sueskiego, charakteryzująca się monumentalnymi scenami i egzotycznym klimatem.
• Requiem (1874) – monumentalne dzieło sakralne, uznawane za jedną z jego najwybitniejszych kompozycji, łączące dramatyzm operowy z duchowością.
• Otello (1887) – operowa adaptacja Szekspirowskiego dramatu, charakteryzująca się nowatorskim podejściem do formy i niezwykłą siłą muzycznej ekspresji.
• Falstaff (1893) – ostatnia opera Verdiego, będąca komediowym arcydziełem, odznaczająca się lekkością i błyskotliwością.

Giuseppe Verdi, jako kompozytor o niezrównanym wpływie na historię opery, pozostawił po sobie dziedzictwo, które wciąż inspiruje i porusza. Jego życie, naznaczone zarówno osobistymi tragediami, jak i triumfami artystycznymi, stanowi fascynujące studium determinacji, geniuszu i głębokiego zaangażowania w sztukę i sprawy narodowe. Jego muzyka, pełna ludzkich emocji i dramaturgii, jest ponadczasowa i nadal przyciąga miliony widzów na całym świecie, potwierdzając jego status jako jednego z największych twórców w historii muzyki.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Giuseppe_Verdi