St. Joseph: Mąż Maryi, patron Kościoła. Kim był Saint Joseph?

0

Święty Józef, mąż Marii i prawny ojciec Jezusa, był żydowskim rzemieślnikiem (tektonem) żyjącym w I wieku n.e. w Nazarecie. Jego życie, choć skąpo udokumentowane w tekstach kanonicznych, obfitowało w wydarzenia o fundamentalnym znaczeniu dla historii chrześcijaństwa. Jako postać o królewskim pochodzeniu z rodu Dawida, Józef pełnił kluczową rolę w ochronie i wychowaniu Jezusa. Jego bezwzględne posłuszeństwo wobec nakazów boskich, przekazywanych mu w snach, stanowiło fundament dla wypełnienia się Bożych planów. Poza rolą strażnika Świętej Rodziny, Święty Józef jest czczony jako patron robotników i ojców, symbolizując wierność, czystość i opiekę.

Józef jest postacią o doniosłym znaczeniu w tradycji chrześcijańskiej, a jego kult rozciąga się na niemal wszystkie wyznania uznające świętych, w tym Kościół katolicki, prawosławny, orientalny, anglikanizm i luteranizm. Papież Pius IX ogłosił go oficjalnie patronem i opiekunem Kościoła katolickiego, podkreślając jego rolę jako strażnika Świętej Rodziny i całego chrześcijaństwa. Miesiąc marzec jest tradycyjnie dedykowany Świętemu Józefowi, z jego główną uroczystością przypadającą na 19 marca, znaną jako Uroczystość Świętego Józefa.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na marzec 2024 roku wiek Świętego Józefa nie jest znany, ponieważ żył w I wieku n.e.
• Żona/Mąż: Święta Maria
• Dzieci: Według niektórych tradycji miał dzieci z pierwszego małżeństwa; z Marią prawne dziecko – Jezus.
• Zawód: Rzemieślnik (tekton)
• Główne osiągnięcie: Prawny ojciec i opiekun Jezusa, strażnik Świętej Rodziny.

Podstawowe informacje o Świętym Józefie

Święty Józef był żydowskim mężczyzną żyjącym w I wieku n.e., pochodzącym z Nazaretu. Według Ewangelii kanonicznych, został mężem Marii, matki Jezusa, i pełnił rolę jego prawnego ojca. Jest postacią o fundamentalnym znaczeniu dla chrześcijaństwa, czczoną jako święty w niemal wszystkich wyznaniach uznających kult świętych, w tym w Kościele katolickim, prawosławnym, orientalnym, a także w anglikanizmie i luteranizmie. Jego kult jest szczególnie silny, a miesiąc marzec jest w tradycji katolickiej dedykowany specjalnie Świętemu Józefowi, z jego główną uroczystością przypadającą na 19 marca.

W ikonografii religijnej, wizerunki Świętego Józefa często zawierają charakterystyczne atrybuty, takie jak narzędzia stolarskie (kątownik), lilia symbolizująca czystość, laska z kwiatami, dwa synogarlice lub gałązka nardu. Papież Pius IX oficjalnie ogłosił go patronem i opiekunem Kościoła katolickiego, co miało na celu podkreślenie jego roli jako strażnika Świętej Rodziny i całego chrześcijaństwa. Te tradycje i symbole utrwalają jego wizerunek jako postaci świętej i pełnej cnót.

Życie osobiste i rodzinne Świętego Józefa

Pochodzenie Józefa z rodu króla Dawida jest kluczowe dla teologii chrześcijańskiej, stanowi ono bowiem jeden z elementów potwierdzających mesjański charakter Jezusa. Ewangelie Mateusza i Łukasza podają różne genealogie, jednak przynależność do rodu Dawida jest powszechnie akceptowana. Według tradycji Kościoła prawosławnego, Józef był wdowcem, a jego pierwszą żoną miała być Salome. Z tego związku mieli pochodzić potomkowie określane w Ewangelii jako „bracia i siostry” Jezusa. Inna powszechna interpretacja, przyjęta przez wielu katolików, zakłada, że wspomniani „bracia” Jezusa to w rzeczywistości jego kuzyni.

Józef pojawia się w Ewangeliach po raz ostatni, gdy Jezus ma 12 lat i udaje się z rodzicami na święto Paschy do Jerozolimy. Po tym wydarzeniu teksty kanoniczne nie wspominają o nim ani razu, co sugeruje jego wcześniejszą śmierć. Jego milczenie w Ewangeliach i brak obecności przy kluczowych momentach życia Jezusa od dorosłości do śmierci, sugerują jego ziemskie życie zakończyło się przed publiczną działalnością Syna.

Potencjalne dzieci Świętego Józefa

• Według tradycji Kościoła prawosławnego: dzieci z pierwszego małżeństwa z Salome (określane jako „bracia i siostry” Jezusa).
• Według innej interpretacji: wspomniani „bracia” to w rzeczywistości kuzyni.

Kariera zawodowa Świętego Józefa

Święty Józef wykonywał zawód określany greckim słowem „tekton”. Termin ten tradycyjnie tłumaczono jako stolarz, jednakże obecnie przyjmuje się, że oznaczał on szerszy zakres rzemiosła – pracownika fizycznego, rzemieślnika pracującego w różnych materiałach, takich jak drewno, kamień lub żelazo. Wczesnochrześcijańskie pisma precyzują, że Józef i Jezus zajmowali się wytwarzaniem konkretnych przedmiotów rolniczych, takich jak jarzma dla zwierząt oraz pługi, co wskazuje na praktyczny charakter ich pracy.

Współcześni historycy spekulują, że Józef mógł pracować przy odbudowie pobliskiego miasta Seforis, które znajdowało się zaledwie 6 km od Nazaretu. Ta hipoteza sugeruje, że jego działalność rzemieślnicza mogła mieć szerszy zasięg niż tylko lokalne potrzeby. Niektórzy uczeni sugerują, że określenie „stolarz” w Talmudzie mogło być metaforą człowieka bardzo uczonego i biegłego w Torze. Ta interpretacja podkreśla nie tylko jego umiejętności manualne, ale potencjalnie także jego duchowe i intelektualne zaawansowanie.

Przykładowe przedmioty wytwarzane przez Józefa i Jezusa

• Jarzma dla zwierząt
• Pługi

Nagrody, tytuły i patronaty Świętego Józefa

Święty Józef posiada niezwykle szeroki zakres patronatów, co świadczy o jego wszechstronnym znaczeniu w duchowości chrześcijańskiej. Opiekuje się on robotnikami, ojcami, małżeństwami, osobami na wygnaniu, a także chorymi i umierającymi, którym ma zapewniać „szczęśliwą śmierć”. Ze względu na swoją czystość i wierność Marii, Józef nosi tytuł „Najczystszego” i jest uznawany za patrona dziewic. Jego szczególne miejsce w Kościele katolickim potwierdza fakt, że wiele wizerunków Świętego Józefa na całym świecie otrzymało najwyższe kościelne wyróżnienie w postaci dekretu o koronacji kanonicznej, nadanego bezpośrednio przez papieża.

Tytuł patrona Kościoła katolickiego nadany przez papieża Piusa IX podkreśla jego rolę jako strażnika Świętej Rodziny i całego chrześcijaństwa. Jest on uznawany za The Patron of the Universal Church, co odzwierciedla jego znaczenie dla całej wspólnoty wierzących. Jego patronaty obejmują szeroki zakres ludzkich doświadczeń i potrzeb, od pracy zawodowej po momenty kruchości i przejścia, co czyni go postacią bliską wielu ludziom w różnych aspektach życia. The Feast of St Joseph jest okazją do szczególnego uczczenia jego osoby i wstawiennictwa.

Zakres patronatów Świętego Józefa

• Robotnicy
• Ojcowie
• Małżeństwa
• Osoby na wygnaniu
• Chorzy
• Umierający (zapewnienie „szczęśliwej śmierci”)
• Dziewice (jako patron „Najczystszego”)

Warto wiedzieć: Wiele wizerunków Świętego Józefa na całym świecie otrzymało najwyższe kościelne wyróżnienie w postaci dekretu o koronacji kanonicznej, nadanego bezpośrednio przez papieża.

Duchowość i osobowość Świętego Józefa

Święty Józef charakteryzował się bezwzględnym posłuszeństwem wobec nakazów boskich, co stanowi jedną z jego najbardziej podkreślanych cech. Przejawiało się to w natychmiastowym reagowaniu na sny, w których anioł Pański nakazywał mu m.in. poślubienie Marii oraz ucieczkę do Egiptu. Te sny, będące bezpośrednim przekazem woli Bożej, kształtowały jego życie i decyzje, czyniąc go wzorem uległości wobec Boga. Józef jest postrzegany jako wzór opiekuna, który z narażeniem życia chronił swoją rodzinę przed rzezią niewiniątek zaplanowaną przez Heroda, uciekając z nimi do obcego kraju, jakim był Egipt.

Jego postawa w obliczu ekstremalnych wyzwań, takich jak niepewność związana z poczęciem Jezusa czy konieczność emigracji, ukazuje głęboką wiarę i siłę charakteru. Józef jest symbolem męskiej odpowiedzialności, wierności i ochrony, co czyni go inspiracją dla wielu pokoleń. Jego życie, choć nie obfituje w spektakularne czyny w sensie militarnym czy politycznym, jest świadectwem heroicznej miłości i oddania. Anioł of the Lord appeared to him in dreams, guiding his path and protecting the Holy Family.

Kluczowe sny prorocze Świętego Józefa

• Pierwszy sen: dotyczył zaślubin z Marią.
• Drugi sen: nakaz ucieczki do Egiptu.
• Trzeci sen: nakaz powrotu do Izraela.
• Czwarty sen: wskazanie osiedlenia się w Galilei zamiast w Judei.

Święty Józef w sztuce i muzyce

Postać Świętego Józefa stała się inspiracją dla licznych dzieł sztuki, które na przestrzeni wieków ukazywały go w różnych kontekstach i interpretacjach. Do najbardziej znanych należą obrazy takie jak „Święty Józef z Dzieciątkiem Jezus” autorstwa Guido Reniego, który eksponuje jego łagodność i troskliwość, oraz dzieło „Józef cieśla” autorstwa Georges’a de La Tour, przedstawiające go w codziennej pracy. W sztuce Józef był często przedstawiany w różnych cyklach chronologicznych, od zaślubin z Marią, przez narodziny Jezusa, aż po sceny jego własnej śmierci w obecności Jezusa i Marii, co podkreśla jego pełne uczestnictwo w życiu Syna Bożego.

Te artystyczne przedstawienia nie tylko dokumentują jego obecność w historii zbawienia, ale także pomagają wiernym w kontemplacji jego cnót i roli. W sztuce, jego atrybuty, takie jak lilia czy narzędzia stolarskie, stały się rozpoznawalnymi symbolami jego świętości i zawodu. Cykle artystyczne dotyczące jego życia ukazują go jako integralną część historii zbawienia, od początku aż do końca ziemskiej egzystencji. The Cult of St Joseph jest silnie związany z jego wizerunkami w sztuce.

Kontrowersje i analizy naukowe dotyczące Świętego Józefa

Istnieje teologiczna trudność w pogodzeniu dziewiczego poczęcia Jezusa z faktem, że Józef był niezbędny do wykazania pochodzenia Jezusa z rodu Dawida, co było warunkiem koniecznym dla uznania go za Mesjasza. Genealogia przedstawiona w Ewangeliach, choć wskazuje na Józefa jako ojca prawnego, rodzi pytania o jego rolę w kontekście boskiego poczęcia. Najstarsze pisma chrześcijańskie, czyli listy św. Pawła, wspominają o matce Jezusa, ale całkowicie pomijają postać Józefa, podobnie jak najstarsza z Ewangelii – Ewangelia wg św. Marka. Te obserwacje sugerują, że postać Józefa mogła zyskać na znaczeniu w późniejszym okresie rozwoju teologii chrześcijańskiej.

Historycy spierają się co do wielkości Nazaretu w czasach Józefa. Na podstawie wykopalisk archeologicznych szacuje się, że była to maleńka wioska licząca maksymalnie około 400 mieszkańców. Ta informacja podkreśla skromne warunki, w jakich dorastał Jezus i w jakich działał Święty Józef. Pomimo tych dyskusji i pytań, rola Józefa jako opiekuna i prawnego ojca Jezusa pozostaje niezmienna w nauczaniu Kościoła, a jego życie stanowi ważny element narracji o zbawieniu.

Ciekawostki o Świętym Józefie

Święty Józef otrzymał aż cztery ważne sny o charakterze proroczym, które kierowały jego życiem i decyzjami. Pierwszy sen dotyczył zaślubin z Marią, drugi nakazywał ucieczkę do Egiptu, trzeci powrót do Izraela, a czwarty wskazywał na osiedlenie się w Galilei zamiast w Judei. Te prorocze wizje podkreślają jego rolę jako odbiorcy i wykonawcy woli Bożej. W 1950 roku zaczęły powstawać specjalistyczne centra studiów nad Józefem, co dało początek nowej dziedzinie teologicznej zwanej „Józefologią” (Josephology), świadcząc o rosnącym zainteresowaniu jego postacią.

Choć Józef był prawnym ojcem Jezusa, Ewangelia Łukasza podkreśla moment, w którym 12-letni Jezus mówi o Bogu jako o swoim „Ojcu”, czego Józef i Maria wówczas nie zrozumieli. Ta sytuacja pokazuje unikalną relację Jezusa z Bogiem Ojcem. Józef nie jest obecny przy żadnym wydarzeniu z dorosłego życia Jezusa, w tym na weselu w Kanie Galilejskiej ani przy ukrzyżowaniu. Jego milczenie w Ewangeliach i brak obecności przy kluczowych momentach życia Jezusa od dorosłości do śmierci, sugerują jego ziemskie życie zakończyło się przed publiczną działalnością Syna.

Rozwój Józefologii

• Specjalistyczne centra studiów nad Józefem zaczęły powstawać w 1950 roku.
• Doprowadziło to do powstania nowej dziedziny teologicznej zwanej „Józefologią” (Josephology).

Święty Józef, poprzez swoje posłuszeństwo, wierność i miłość, ukazuje nam siłę wiary w codziennych wyzwaniach, będąc wzorem dla każdego ojca, pracownika i opiekuna. Jego niezachwiana postawa w obliczu Bożych nakazów i troska o Świętą Rodzinę czynią go postacią o trwałym znaczeniu w historii chrześcijaństwa.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Saint_Joseph