Graceland, ikoniczna posiadłość w Memphis w stanie Tennessee, to przede wszystkim znana na całym świecie rezydencja i miejsce wiecznego spoczynku legendarnego króla rock and rolla, Elvisa Presleya. Choć sama posiadłość nie posiada wieku w ludzkim rozumieniu, została wzniesiona w 1939 roku, a od 1957 roku stanowiła serce życia Elvisa. Po jego śmierci w 1977 roku, Graceland stało się miejscem pamięci i kultu, a dziś jest jednym z najczęściej odwiedzanych domów-muzeów na świecie, przyciągającym ponad 650 000 gości rocznie. Posiadłość, nierozerwalnie związana z życiem i dziedzictwem Elvisa Presleya, jest nie tylko świadectwem jego niezwykłego sukcesu, ale także ważnym punktem na mapie turystyki muzycznej w Stanach Zjednoczonych.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Posiadłość wzniesiona w 1939 roku, Elvis Presley zakupił ją w 1957 roku.
- Żona/Mąż: Graceland było domem Elvisa Presleya i jego byłej żony, Priscilli.
- Dzieci: W Graceland mieszkała i wychowywała się córka Elvisa, Lisa Marie Presley.
- Zawód: Król Rock and Rolla, Piosenkarz, Aktor.
- Główne osiągnięcie: Stała się ikoną kultury popularnej i jednym z najpopularniejszych domów-muzeów na świecie.
Podstawowe informacje o posiadłości
Graceland, posiadłość o bogatej historii, znajduje się pod adresem 3764 Elvis Presley Boulevard w Memphis, stanie Tennessee. Ten charakterystyczny adres stał się synonimem ikony muzyki rock and rollowej i miejscem pielgrzymek fanów z całego globu. Obiekt, który od lat fascynuje odwiedzających, oferuje unikalne spojrzenie na życie i dziedzictwo Elvisa Presleya, stanowiąc nie tylko zabytkową budowlę, ale także żywe muzeum jego legendy.
Rezydencja została wzniesiona w 1939 roku i odznacza się stylem Colonial Revival, który nadaje jej klasyczny i ponadczasowy charakter. Projektantami byli architekci z memphiskiej firmy Furbringer and Ehrman. Styl ten, zakorzeniony w tradycji, doskonale komponował się z aspiracjami i gustem Elvisa Presleya, tworząc przestrzeń łączącą elegancję z osobistym wyrazem artysty. W swojej architektonicznej formie, stanowi ważny element krajobrazu Memphis i symbol amerykańskiego dziedzictwa kulturowego.
Graceland zostało wpisane do Krajowego Rejestru Miejsc Historycznych (NRHP) 7 listopada 1991 roku, jako pierwsze miejsce znaczące dla muzyki rockowej. 27 marca 2006 roku obiekt został ogłoszony Narodowym Pomnikiem Historycznym (NHL), co stanowi najwyższe możliwe uznanie dla obiektu o znaczeniu narodowym. Te wyróżnienia świadczą o trwałym wpływie Graceland na kulturę amerykańską i światową, czyniąc ją nie tylko domem, ale także pomnikiem dziedzictwa muzycznego.
Historia własności i rodzina Presleyów
Pochodzenie nazwy „Graceland” sięga XIX wieku i wiąże się z pierwszą rodziną posiadającą ten teren. Pierwotnie ziemia należała do Stephena C. Toofa, a nazwa posiadłości wywodzi się od imienia jego córki, Grace. To ona odziedziczyła ziemię w 1894 roku, nadając jej to ponadczasowe brzmienie, które do dziś kojarzy się z legendą Elvisa Presleya. Ta historyczna geneza nazwy dodaje miejscu głębi i podkreśla jego długą historię, jeszcze przed przybyciem króla rock and rolla.
Elvis Presley nabył posiadłość 19 marca 1957 roku, płacąc za nią kwotę 102 500 dolarów. Decyzja o zakupie była podyktowana potrzebą znalezienia nowego domu, gdyż jego poprzednia rezydencja przy Audubon Drive stała się zbyt uciążliwa dla sąsiadów ze względu na nieustanne tłumy fanów. Obiekt zaoferował mu prywatność i przestrzeń, której potrzebował, stając się wkrótce jego osobistym azylem i centrum życia. Zakup ten zapoczątkował nową erę w historii posiadłości, przekształcając ją w symbol jego stylu życia i sukcesu.
Po śmierci Elvisa Presleya w 1977 roku, posiadłość przeszła w ręce jego ojca, Vernona Presleya, który przejął obowiązek jej utrzymania i ochrony. Po śmierci Vernona, majątek odziedziczyła córka Elvisa, Lisa Marie Presley. Pełną właścicielką stała się ona po ukończeniu 25. roku życia w 1993 roku, kontynuując dziedzictwo ojca. Po jej tragicznej śmierci w styczniu 2023 roku, jedyną powierniczką i właścicielką została jej najstarsza córka, Riley Keough. Ta sukcesja rodzinna podkreśla trwałe powiązanie z potomkami Elvisa Presleya i ich rolę w zachowaniu jego dziedzictwa dla przyszłych pokoleń.
Posiadłość stała się również ostatecznym miejscem spoczynku dla wielu członków rodziny Presleyów. W Ogrodzie Medytacji (Meditation Garden) na terenie posiadłości znajdują się groby takich osób jak Elvis Presley, jego rodzice Gladys i Vernon, babka Minnie Mae, wnuk Benjamin Keough oraz córka Lisa Marie Presley. Ta spokojna i piękna sceneria stanowi miejsce pamięci i refleksji, gdzie fani mogą oddać hołd nie tylko Elvisowi, ale także jego najbliższym, tworząc symboliczne centrum rodzinnego dziedzictwa.
Wnętrza i wyposażenie rezydencji
Wnętrza Graceland kryją w sobie bogactwo historii i osobistych wyborów Elvisa Presleya. Po wejściu do holu, po prawej stronie znajduje się przestronny salon, ozdobiony 4,6-metrową białą sofą, która była świadkiem wielu rodzinnych chwil. Centralnym punktem salonu jest kominek z lustrzaną ścianą, dodający mu blasku i elegancji. Obok salonu mieści się pokój muzyczny, którego atmosfera jest wyjątkowa dzięki zdobiącym go witrażom z motywem pawia, symbolizującym przepych i artystyczną wrażliwość Elvisa. Te przestrzenie odzwierciedlają styl życia i gust artysty, ukazując jego zamiłowanie do komfortu i estetyki.
Jednym z najbardziej rozpoznawalnych i fascynujących pomieszczeń jest słynny „Jungle Room”. W połowie lat 60. Elvis zdecydował się na powiększenie domu, tworząc tę unikalną przestrzeń. Charakterystycznym elementem Jungle Room jest wewnętrzny wodospad z kamienia polnego, który nadaje mu tropikalny i egzotyczny klimat. To pomieszczenie nie służyło jedynie celom rekreacyjnym; w 1976 roku zostało przekształcone w studio nagraniowe. To tutaj powstały utwory na dwa ostatnie albumy Elvisa Presleya, co czyni Jungle Room miejscem o szczególnym znaczeniu dla jego muzycznej spuścizny. Jego unikalny design i funkcjonalność świadczą o innowacyjnym podejściu artysty do swojej twórczości.
W dolnej części domu znajdują się kolejne przestrzenie związane z rozrywką i relaksem. Pokój telewizyjny był miejscem, gdzie Elvis mógł jednocześnie oglądać trzy telewizory, co świadczy o jego zamiłowaniu do technologii i rozrywki. Obok niego znajduje się pokój bilardowy, którego sufit i ściany zostały w 1974 roku wyłożone setkami metrów plisowanej bawełny. Ta nietypowa dekoracja tworzyła specyficzną atmosferę, a samo pomieszczenie było świadkiem wielu towarzyskich spotkań i gier. Te elementy wyposażenia ukazują fascynację Elvisa różnymi formami spędzania wolnego czasu i jego pragnienie stworzenia unikalnego środowiska.
Górna kondygnacja obiektu, obejmująca sypialnię Elvisa, jego garderobę, łazienkę oraz pokój Lisy Marie, pozostaje zamknięta dla zwiedzających. Ta decyzja jest wyrazem szacunku dla prywatności rodziny oraz chęcią uniknięcia niewłaściwego zainteresowania miejscami o bardzo osobistym charakterze. Szczególną uwagę zwraca łazienka, w której zmarł artysta. Zachowanie tego obszaru w stanie nienaruszonym stanowi dla rodziny sposób na pielęgnowanie pamięci i oddanie hołdu prywatności Elvisa, nawet po jego śmierci. Ograniczenie dostępu do tej części rezydencji podkreśla jej znaczenie jako miejsca o głęboko osobistym i sentymentalnym wymiarze.
Finanse i turystyka
Decyzja o otwarciu obiektu dla publiczności jako muzeum zapadła 7 czerwca 1982 roku. Była to odważna inicjatywa, podjęta przez Priscillę Presley, w celu uratowania majątku przed bankructwem. Roczne utrzymanie posiadłości w tamtym czasie wynosiło oszałamiającą kwotę 500 000 dolarów, co stanowiło ogromne obciążenie finansowe. Udostępnienie domu zwiedzającym było strategicznym posunięciem, które miało zapewnić jego dalsze funkcjonowanie i zachowanie dziedzictwa Elvisa dla przyszłych pokoleń. Ta decyzja okazała się przełomowa dla stabilności finansowej posiadłości.
Inwestycja w otwarcie dla zwiedzających przyniosła natychmiastowe i spektakularne rezultaty. Koszty związane z udostępnieniem domu zwróciły się już po pierwszym miesiącu działalności. Ten sukces komercyjny świadczy o ogromnym zainteresowaniu postacią Elvisa Presleya i jego legendarną posiadłością. Obecnie przyciąga ponad 650 000 gości rocznie, stając się jedną z najpopularniejszych atrakcji turystycznych w USA. Jego znaczenie wykracza poza samo bycie domem; jest to miejsce pielgrzymek, świadectwo historii muzyki i symbol amerykańskiego snu, który przyciąga ludzi z całego świata, pragnących poczuć atmosferę życia króla rock and rolla. Dzięki swojej turystycznej popularności, nadal odgrywa kluczową rolę w promocji Memphis i kultury USA.
Kontrowersje i próba oszustwa
Mimo swojego statusu jako ikony i miejsca pamięci, Graceland nie było wolne od kontrowersji i prób oszustwa. We wrześniu 2023 roku pojawiło się doniesienie o roszczeniu firmy Naussany Investments & Private Lending LLC na kwotę 2,8 miliona dolarów, która twierdziła, że Lisa Marie Presley zastawiła posiadłość pod pożyczkę, co wywołało falę spekulacji i niepokoju wśród fanów. W odpowiedzi, Riley Keough, córka Lisy Marie, złożyła pozew, przedstawiając dowody wskazujące na sfałszowanie dokumentów. Ta sprawa podkreśliła kruchość dziedzictwa i potrzebę jego ochrony przed nieuczciwymi działaniami.
Dalszy rozwój wydarzeń doprowadził do aresztowania Lisy Jeanine Findley w sierpniu 2024 roku. Kobieta ta próbowała wyłudzić pieniądze od rodziny Presleyów, wykorzystując sytuację prawną związaną z posiadłością. Jej działania zakończyły się skazaniem na 57 miesięcy więzienia, orzeczonym 23 września 2025 roku. Ten incydent stanowi przykład tego, jak znaczenie i wartość obiektu mogą przyciągać osoby o nieuczciwych zamiarach, zagrażając stabilności i reputacji posiadłości.
Oprócz kwestii prawnych, posiadłość spotkała się również z krytyką dotyczącą jego estetyki. Niektórzy krytycy ostro oceniali wystrój wnętrz, nazywając go „tandetnym”. Porównywano je do domu publicznego ze względu na nadmiar czerwonego weluru i złoceń, które nie każdemu przypadły do gustu. Ta krytyka, choć subiektywna, pokazuje, że choć jest miejscem kultu dla wielu, jego styl może budzić skrajne emocje. Niezależnie od gustów, nie można zaprzeczyć, że wystrój ten jest odzwierciedleniem epoki i osobowości Elvisa Presleya, tworząc unikalną i niezapomnianą atmosferę.
Ciekawostki
Graceland otacza charakterystyczny mur z różowego kamienia polnego, pochodzącego z Alabamy. Ten mur stał się swoistą księgą pamiątkową dla fanów, pokrytą tysiącami podpisów i wiadomości. Odwiedzający przez dziesięciolecia zostawiali na nim swoje pozdrowienia i wyrazu uwielbienia dla Elvisa Presleya, tworząc niepowtarzalną galerię sztuki fanowskiej. Jest to namacalny dowód trwałej więzi, jaka łączy fanów z artystą i jego domem. Mur ten jest nie tylko fizyczną barierą, ale także żywym pomnikiem miłości fanów do Elvisa.
Ostatnie chwile życia Elvisa Presleya miały miejsce w posiadłości. W godzinach porannych w dniu swojej śmierci, 16 sierpnia 1977 roku, artysta grał w racquetballa ze swoją dziewczyną Ginger Alden oraz kuzynem Billym Smithem. Następnie usiadł do pianina i zagrał utwór „Blue Eyes Crying in the Rain” lub „Unchained Melody”. Te momenty, choć tragiczne, są integralną częścią historii posiadłości i przypominają o ludzkiej stronie legendy.
Charakterystyczna, kuta z żelaza brama wejściowa do posiadłości to dzieło sztuki samo w sobie. Została zaprojektowana przez Abe Sauera i przedstawia nuty na pięciolinii oraz dwie lustrzane sylwetki Elvisa grającego na gitarze. Brama ta jest rozpoznawalnym symbolem posiadłości i stanowi pierwsze, zapadające w pamięć wrażenie dla przybywających gości. Jest to wizytówka domu króla rock and rolla, wprowadzająca w magiczny świat tego miejsca.
Na zielonym suknie stołu bilardowego w piwnicy obiektu do dziś widoczne jest rozdarcie. Ten ślad przeszłości, jak głosi historia, spowodował jeden z przyjaciół Elvisa podczas nieudanej próby wykonania triku technicznego. Ten drobny szczegół dodaje autentyczności wnętrzom i przypomina o swobodnej, czasem nieco chaotycznej atmosferze panującej w domu artysty. Jest to jeden z wielu drobnych, ale znaczących elementów, które składają się na niepowtarzalny charakter posiadłości.
Graceland stanowi nie tylko świadectwo życia i kariery Elvisa Presleya, ale także symbol jego trwałego dziedzictwa kulturowego, przyciągając miliony odwiedzających z całego świata. Zachowanie tej ikonicznej rezydencji i jej udostępnienie publiczności jest kluczowe dla zachowania historii muzyki rock and rollowej dla przyszłych pokoleń.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Kto jest właścicielem Graceland?
Graceland jest własnością Lisy Marie Presley, jedynej córki Elvisa Presleya. Po jej śmierci w 2023 roku, posiadłość przeszła w ręce jej spadkobierców.
Ile kosztuje bilet do Graceland?
Ceny biletów do Graceland różnią się w zależności od wybranego pakietu zwiedzania. Podstawowy bilet, obejmujący zwiedzanie domu i wystaw, zazwyczaj zaczyna się od około 88 dolarów.
Co to znaczy Graceland?
Graceland to nazwa posiadłości, która była domem Elvisa Presleya. Jest to obecnie jedna z najpopularniejszych atrakcji turystycznych w Stanach Zjednoczonych, odwiedzana przez tysiące fanów króla rock and rolla.
Do kogo należy Gracelands?
Graceland należy do spadkobierców Lisy Marie Presley, która była jedyną córką Elvisa Presleya. Posiadłość jest zarządzana przez fundusz powierniczy utworzony dla jej dzieci.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Graceland
