Anne Frank: Kim była? Pamiętnik i 4 sierpnia 1944 w The Secret Annex

1

Anne Frank, urodzona jako Annelies Marie Frank 12 czerwca 1929 roku we Frankfurcie nad Menem, była niemiecką Żydówką, która zasłynęła na całym świecie dzięki swojemu dziennikowi. Zapiski te, prowadzone podczas ukrywania się przed nazistowską okupacją w Amsterdamie, stanowią przejmujące świadectwo jej życia i myśli w obliczu Zagłady. Jej tragiczna śmierć w obozie koncentracyjnym Bergen-Belsen w wieku zaledwie 15 lat uczyniła ją jedną z najbardziej rozpoznawalnych ofiar Holokaustu. Dziennik, pośmiertnie opublikowany przez jej ojca, Otto Franka, został przetłumaczony na ponad 70 języków i stał się symbolem ludzkiego cierpienia podczas II wojny światowej oraz apelem o pokój i tolerancję.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na rok 1945 Anne Frank miałaby 16 lat.
• Żona/Mąż: Anne Frank nie miała męża.
• Dzieci: Anne Frank nie miała dzieci.
• Zawód: Pisarka, autorka dziennika.
• Główne osiągnięcie: Pośmiertne opublikowanie jej dziennika, który stał się światowym bestsellerem i ważnym świadectwem Holokaustu.

Życiorys i pochodzenie Annelies Marie Frank

Annelies Marie Frank, znana powszechnie jako Anne Frank, przyszła na świat 12 czerwca 1929 roku we Frankfurcie nad Menem, w Niemczech. W momencie narodzin posiadała obywatelstwo niemieckie. Trudna sytuacja polityczna w Niemczech, związana z dojściem do władzy partii nazistowskiej, skłoniła jej rodzinę do emigracji. W 1934 roku Frankowie osiedlili się w Amsterdamie w Holandii, szukając schronienia przed narastającymi prześladowaniami Żydów. Niestety, po niemieckiej inwazji na Holandię w 1940 roku, życie rodziny stało się jeszcze bardziej niebezpieczne. W 1941 roku, na mocy drakońskich przepisów nazistowskich, Anne Frank została pozbawiona obywatelstwa niemieckiego, co uczyniło ją bezpaństwowcem. Jej życie tragicznie zakończyło się w obozie koncentracyjnym Bergen-Belsen w Niemczech, gdzie zmarła w wieku zaledwie 15 lat. Choć oficjalna data śmierci podawana przez władze holenderskie to 31 marca 1945 roku, nowsze badania naukowe wskazują na wcześniejszy termin, prawdopodobnie luty lub początek marca 1945 roku. Zarówno Anne, jak i jej starsza siostra Margot, najprawdopodobniej zmarły na tyfus, chorobę szerzącą się w katastrofalnych warunkach sanitarnych obozu, do którego zostały deportowane z Auschwitz w listopadzie 1944 roku.

Rodzina i życie prywatne Anne Frank

Rodzice i pochodzenie

Ojcem Anne był Otto Heinrich Frank, a matką Edith Frank z domu Holländer. Rodzina Franków należała do społeczności żydowskiej, praktykującej judaizm reformowany. Byli ludźmi głęboko zasymilowanymi ze społeczeństwem, ceniącymi wykształcenie i kulturę. Ich życie, naznaczone dramatycznymi wydarzeniami II Wojny Światowej, stało się tragicznym świadectwem ludzkiej tragedii i okrucieństwa tamtych czasów.

Relacja z siostrą Margot

Anne posiadała starszą siostrę, Margot. W okresie ukrywania się w Tajnej Oficynie (Secret Annex), relacja między siostrami uległa pogłębieniu. Anne w swoim dzienniku z stycznia 1944 roku zanotowała, że Margot staje się jej prawdziwą przyjaciółką. Ta bliskość była nieocenionym wsparciem w niezwykle trudnych warunkach konspiracji i izolacji.

Więź z ojcem Otto Frankiem

Anne czuła się emocjonalnie znacznie bliższa swojemu ojcu, Otto Frankowi, niż matce. Otto Frank po wojnie przyznał, że Anne potrzebowała więcej wsparcia ze względu na swoją zmienną nastrojowość i wrażliwość. Ich więź była głęboka i stanowiła dla niej ważne oparcie w codziennym życiu.

Edukacja w Amsterdamie

Po przeprowadzce rodziny Franków do Holandii, Anne rozpoczęła naukę w 6. Szkole Montessori w Amsterdamie, którą uczęszczała w latach 1934–1941. Wraz z narastającymi antysemickimi restrykcjami, w roku 1941, była zmuszona do przeniesienia się do Żydowskiego Liceum, gdzie kontynuowała edukację do 1942 roku.

Pierwsza miłość: Peter van Pelseem

Podczas pobytu w Tajnej Oficynie (Secret Annex), Anne nawiązała bliską relację z Peterem van Pelseem, synem rodziny Van Pels, która również ukrywała się w tej samej kryjówce. Ich wzajemne uczucia doprowadziły do pierwszego pocałunku Anne, co stanowiło ważny i intymny moment w jej niedojrzałej młodości.

Okres ukrywania się i tworzenia dziennika

Na swoje trzynaste urodziny, które przypadły 12 czerwca 1942 roku, Anne otrzymała niezwykły prezent – album na autografy, oprawiony w czerwono-białą kratkę z małym zamkiem. Ten album natychmiast postanowiła wykorzystać jako swój dziennik. Nadała mu imię „Kitty” i wkrótce zaczęła w nim zapisywać swoje myśli, uczucia i codzienne obserwacje, dokumentując czas ukrywania się przed nazistowskim terrorem.

Rodzina Franków pierwotnie planowała ukryć się 16 lipca 1942 roku. Jednakże, po otrzymaniu przez starszą córkę, Margot, wezwania do obozu pracy, musieli przyspieszyć swoje plany. Ucieczka do kryjówki nastąpiła o dziesięć dni wcześniej, już 6 lipca 1942 roku rano. Ta nagła zmiana planów podkreślała narastające zagrożenie ze strony nazistów i determinację rodziny do przetrwania.

Rodzina Franków ukrywała się w trzykondygnacyjnej przestrzeni znajdującej się nad biurami firmy Opekta, przy kanale Prinsengracht w Amsterdamie. To miejsce, znane jako Tajna Oficyna (Achterhuis), zostało później zamaskowane ruchomym regałem z książkami, co stanowiło kluczowy element zapewniający bezpieczeństwo i dyskrecję.

Oprócz czwórki członków rodziny Franków (Otto, Edith, Margot i Anne), w kryjówce przebywali również inni ludzie. Byli to członkowie rodziny Van Pels: Hermann, Auguste i ich syn Peter. Od listopada 1942 roku dołączył do nich również dentysta Fritz Pfeffer. W sumie w Tajnej Oficynie przebywało osiem osób, które przez ponad dwa lata żyły w ciągłym strachu przed wykryciem i deportacją.

Przetrwanie ośmiu osób w ukryciu było możliwe dzięki odwadze i poświęceniu grupy zaufanych pracowników Otta Franka. Miep Gies, Bep Voskuijl, Victor Kugler i Johannes Kleiman z narażeniem własnego życia dostarczali żywność, lekarstwa i informacje z zewnątrz. Ich pomoc była nieoceniona i stanowiła kluczowy element strategii przetrwania rodziny Franków i pozostałych mieszkańców kryjówki.

Kariera pośmiertna i publikacja

Anne wielokrotnie wyrażała w swoim dzienniku pragnienie zostania zawodową autorką lub dziennikarką. Po usłyszeniu w radiu apelu o zachowywanie dokumentów z czasów wojny, zaczęła przepisywać i redagować swój dziennik, mając nadzieję na jego publikację. To marzenie, choć nie doczekało się realizacji za jej życia, miało stać się jej największym dziedzictwem i trwałym upamiętnieniem jej osoby.

Dzięki staraniom jej ojca, Otto Franka, który jako jedyny ocalał z grupy, dziennik został wydany po raz pierwszy w 1947 roku w Holandii. Książka ukazała się pod tytułem „Het Achterhuis”, co w tłumaczeniu oznacza „Tylny Dom”, nawiązując do miejsca ukrywania się. To właśnie ten tytuł podkreślał kontekst życia i cierpienia ukrywającej się rodziny.

W 1952 roku ukazało się pierwsze wydanie angielskie dziennika, zatytułowane „The Diary of a Young Girl”. Od tego czasu książka zdobyła światowe uznanie i została przetłumaczona na ponad 70 języków, stając się jednym z najważniejszych świadectw z czasów Holokaustu. Historia Anne Frank, opowiedziana jej własnymi słowami, porusza czytelników na całym świecie, przypominając o okrucieństwie wojny i potrzebie pamięci.

Historia Anne Frank zainspirowała powstanie licznych produkcji artystycznych. Jedną z nich jest nagrodzona Pulitzerem sztuka teatralna, a także wiele filmów. Te adaptacje sprawiły, że postać Anne Frank stała się jedną z najbardziej rozpoznawalnych ofiar Holokaustu, a jej dziennik nadal inspiruje i edukuje kolejne pokolenia o wadze praw człowieka i zagrożeniach płynących z nienawiści.

Aresztowanie, deportacja i ocalenie dziennika

Po ponad dwóch latach spędzonych w ukryciu, 4 sierpnia 1944 roku, Tajna Oficyna została odkryta przez Gestapo. Aresztowania dokonał oddział pod dowództwem Karla Silberbauera. Ten dzień oznaczał koniec bezpiecznego okresu dla mieszkańców kryjówki i początek dramatycznej podróży w kierunku obozów koncentracyjnych.

Po aresztowaniu, rodzina Franków, wraz z pozostałymi mieszkańcami kryjówki, została najpierw przetransportowana do obozu przejściowego Westerbork. Następnie, 3 września 1944 roku, zostali wysłani ostatnim transportem do obozu zagłady Auschwitz-Birkenau, co było najgorszym możliwym scenariuszem.

Po aresztowaniu Anne i jej rodziny, Miep Gies oraz Bep Voskuijl, jedna z pomocniczek, znalazły porozrzucane papiery i dziennik Anne w kryjówce. Miep Gies zebrała te cenne dokumenty i przechowywała je w szufladzie biurka, mając nadzieję, że pewnego dnia będzie mogła zwrócić je Anne po zakończeniu wojny. Te zapiski stały się świadectwem życia i myśli młodej dziewczyny w obliczu ekstremalnych okoliczności.

Ciekawostki i dziedzictwo

Istnieje tylko jedno znane nagranie filmowe z udziałem Anne Frank. Zostało ono nakręcone 22 lipca 1941 roku i przedstawia ją wychyloną z balkonu mieszkania przy Merwedeplein w Amsterdamie. Ten krótki fragment stanowi jedyny wizualny ślad jej obecności, utrwalony na taśmie filmowej, stanowiąc cenny dokument historyczny.

Tuż przed udaniem się do kryjówki, Anne przekazała swojej sąsiadce, Toosje Kupers, kilka swoich pamiątek: herbatę, książkę i puszkę kulek do gry (marbles). Poprosiła ją o przechowanie tych przedmiotów, co stanowi dowód na jej troskę o zachowanie drobnych elementów swojego dotychczasowego życia i dzieciństwa.

W 1957 roku, 6. Szkoła Montessori w Amsterdamie, do której uczęszczała, została oficjalnie przemianowana na jej cześć. Od tego czasu nosi nazwę Szkoły im. Anne Frank, co jest trwałym upamiętnieniem jej osoby i historii, przypominając o potrzebie edukacji i empatii.

Budynek przy Prinsengracht 263 w Amsterdamie, w którym znajdowała się Tajna Oficyna, został uratowany przed wyburzeniem. W 1960 roku otwarto go jako muzeum, znane jako Dom Anne Frank (Anne Frank House). Dziś jest to jedno z najważniejszych miejsc pamięci o Holokauście, odwiedzane przez miliony ludzi z całego świata, którzy chcą poznać historię Anne Frank i jej rodziny.

Chronologia życia Anne Frank

Poniższa tabela przedstawia kluczowe daty i wydarzenia z życia Anne Frank, ukazując chronologiczny przebieg jej krótkiej, lecz niezwykle znaczącej egzystencji:

Pomocnicy w Tajnej Oficynie

Przetrwanie ośmiu osób w ukryciu przez ponad dwa lata było możliwe dzięki niezwykłej odwadze i zaangażowaniu kilku osób. Byli to pracownicy Otta Franka, którzy z narażeniem życia dostarczali żywność, lekarstwa, wiadomości i wsparcie moralne:

• Miep Gies
• Bep Voskuijl
• Victor Kugler
• Johannes Kleiman

Adaptacje i upamiętnienie

Historia Anne Frank wywarła ogromny wpływ na kulturę i świadomość społeczną. Jej dziennik, przetłumaczony na ponad 70 języków, stał się symbolem cierpienia ofiar Holokaustu i przesłaniem o potrzebie pokoju i tolerancji. Powstało wiele adaptacji jej historii, w tym nagrodzona Pulitzerem sztuka teatralna oraz liczne filmy dokumentalne i fabularne, które przybliżają jej życie szerokiej publiczności. Jedynym znanym nagraniem wideo z Anne Frank jest krótki film nakręcony 22 lipca 1941 roku, na którym widać ją wychyloną z balkonu mieszkania przy Merwedeplein. W 1957 roku 6. Szkoła Montessori w Amsterdamie, do której uczęszczała, została oficjalnie przemianowana na Szkołę im. Anne Frank. Budynek przy Prinsengracht 263, w którym znajdowała się kryjówka, został uratowany przed wyburzeniem i w 1960 roku otwarty jako muzeum – Dom Anne Frank, który do dziś jest miejscem pielgrzymek i refleksji.

Historia Anne Frank uczy nas, że nawet w najciemniejszych czasach ludzka nadzieja i dążenie do wyrażenia siebie mogą przetrwać, a pamięć o przeszłości jest kluczowa dla budowania lepszej przyszłości wolnej od nienawiści i przemocy.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Anne_Frank