Aleksander Alechin, urodzony 31 października 1892 roku, był jednym z najwybitniejszych rosyjskich szachistów i jedynym mistrzem świata w historii, który zmarł, piastując ten tytuł. W chwili śmierci w 1946 roku miał 53 lata. Znany ze swojego agresywnego i wyobraźniowego stylu gry, Alechin zrewolucjonizował szachy, a jego nazwisko jest nierozerwalnie związane z historią tej gry. Jego życie, naznaczone zarówno spektakularnymi triumfami na szachownicy, jak i burzliwymi wydarzeniami historycznymi, w tym emigracją i kontrowersyjnymi wyborami, stanowi fascynujący rozdział w historii szachów.
Aleksander Alechin to postać, której dokonania w świecie szachów do dziś budzą podziw i dyskusje, a jego wkład w rozwój teorii szachowej jest nieoceniony.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na marzec 1946 roku miał 53 lata.
- Żona/Mąż: Annelise Rüegg (druga żona).
- Dzieci: Brak informacji o dzieciach.
- Zawód: Arcymistrz szachowy, prawnik.
- Główne osiągnięcie: Zdobycie i obrona tytułu Mistrza Świata w szachach.
Aleksander Alechin – Biografia Mistrza Świata
Podstawowe informacje
Dane biograficzne
Alexander Aleksandrovicz Alechin, znany na całym świecie jako Aleksander Alechin, urodził się 31 października 1892 roku w Moskwie, w ówczesnym Imperium Rosyjskim. Wiek 53 lata, który osiągnął, był okresem, w którym nadal dzierżył najwyższy tytuł w swojej dziedzinie, co czyni jego śmierć tym bardziej niezwykłą.
Pochodzenie i status społeczny
Alechin wywodził się z bardzo zamożnej rosyjskiej rodziny o ugruntowanej pozycji społecznej. Jego ojciec, Aleksander Iwanowicz Alechin, był właścicielem ziemskim oraz radcą stanu w konserwatywnej czwartej Dumie. Matka, Anisja Iwanowna Alechina, była córką bogatego przemysłowca. Takie pochodzenie zapewniło młodemu Aleksandrowi dostęp do najlepszej edukacji i możliwości rozwoju.
Obywatelstwo i emigracja
Choć Aleksander Alechin urodził się jako Rosjanin, burzliwe losy Rosji XX wieku odcisnęły piętno na jego życiu. W 1921 roku opuścił Rosję Radziecką, decydując się na emigrację do Francji. Tam, w nowej ojczyźnie, znalazł schronienie i możliwość dalszego rozwoju kariery. Od 1925 roku reprezentował Francję na arenie międzynarodowej. Ostatecznie otrzymał francuskie obywatelstwo.
Wykształcenie
Aleksander Alechin posiadał gruntowne wykształcenie prawnicze. Po przeprowadzce do Petersburga pod koniec 1911 roku, wstąpił do elitarnej Cesarskiej Szkoły Prawa dla Szlachty. W latach 20. XX wieku, już po emigracji do Paryża, kontynuował studia prawnicze na prestiżowej Sorbonie. W latach 30. powszechnie tytułowano go „dr Alechinem”, co podkreślało jego akademickie osiągnięcia.
Śmierć
Aleksander Alechin zmarł 24 marca 1946 roku w Estoril w Portugalii, w wieku 53 lat. Jego śmierć nastąpiła w niewyjaśnionych okolicznościach, co do dziś budzi spekulacje. Co istotne, Aleksander Alechin jest jedynym mistrzem świata w historii, który odszedł, posiadając aktualny tytuł mistrzowski. Okoliczności jego zgonu w portugalskim mieście Estoril pozostają jednymi z najbardziej zagadkowych faktów jego biografii.
Życie prywatne
Małżeństwa
Drugie małżeństwo Aleksandra Alechina odegrało kluczową rolę w jego życiu, umożliwiając mu opuszczenie Rosji. 15 marca 1921 roku poślubił Annelise Rüegg, szwajcarską dziennikarkę i delegatkę Kominternu. Choć była od niego o trzynaście lat starsza, ich związek otworzył mu drogę do nowego życia i kariery poza granicami Rosji Radzieckiej.
Kariera szachowa
Początki i wczesne sukcesy
Pierwsze kroki Aleksandra Alechina w świecie szachów miały miejsce już w bardzo młodym wieku. Swoją pierwszą znaną partię rozegrał w wieku zaledwie 10 lat, biorąc udział w turnieju korespondencyjnym rozpoczętym 3 grudnia 1902 roku. W 1909 roku, mając zaledwie 16 lat, wygrał Wszechrosyjski Turniej Amatorski w Petersburgu. To zwycięstwo ugruntowało jego pozycję jako jednego z najsilniejszych graczy w Rosji.
Styl gry i teoria
Styl gry
Aleksander Alechin słynął z niezwykle agresywnego, wyobraźniowego stylu atakującego, który łączył z perfekcyjną techniką pozycyjną. Jego partie były często pełne dramatycznych zwrotów akcji i zaskakujących kombinacji. Styl gry Alechina inspirował wielu późniejszych wybitnych arcymistrzów i do dziś jest analizowany przez pasjonatów tej gry.
Wkład teoretyczny
Aleksander Alechin nie był jedynie wybitnym graczem, ale również cenionym teoretykiem szachowym. Jego nazwiskiem nazwano „Obronę Alechina” (charakteryzującą się pierwszym ruchem 1.e4 Sf6), która stała się ważnym elementem repertuaru wielu graczy. Sam Alechin wprowadził liczne innowacje w wielu innych wariantach debiutowych, wzbogacając literaturę szachową i wpływając na rozwój strategii gry.
Zdobycie i obrona tytułu Mistrza Świata
Droga do szczytu
Największym osiągnięciem Aleksandra Alechina było zdobycie tytułu Mistrza Świata w szachach w 1927 roku. W decydującym meczu pokonał on José Raúla Capablancę w Buenos Aires, co było ogromnym zaskoczeniem, gdyż wcześniej nigdy nie wygrał z nim ani jednej partii. Wynik meczu (+6−3=25) świadczy o zaciętości rywalizacji.
Panowanie i rewanż
Alechin utrzymał tytuł mistrza świata w szachach do 1935 roku, kiedy to niespodziewanie stracił go na rzecz Maxa Euwe. Jednak w meczu rewanżowym w 1937 roku zdołał odzyskać tytuł mistrza świata, udowadniając swoją klasę i wolę walki. Jego panowanie jako niepokonany mistrz świata trwało do śmierci.
Osiągnięcia turniejowe i reprezentacyjne
Aleksander Alechin zapisał się w historii szachów licznymi sukcesami turniejowymi. Na początku lat 30. XX wieku całkowicie zdominował światowe turnieje, wygrywając najważniejsze zawody z ogromną przewagą nad konkurencją. Pięciokrotnie reprezentował Francję na pierwszej szachownicy podczas Olimpiad Szachowych, zdobywając indywidualne nagrody w każdym występie. W 1914 roku, po zajęciu trzeciego miejsca w prestiżowym turnieju w Petersburgu, otrzymał formalnie tytuł „arcymistrza szachowego”.
Wojna i kontrowersje
Internowanie i problemy podczas wojen
Wybuch I wojny światowej zastał Aleksandra Alechina na turnieju w Mannheim, gdzie został internowany. Wojna domowa w Rosji przyniosła mu kolejne dramatyczne doświadczenia; w 1919 roku w Odessie został oskarżony o powiązania z kontrwywiadem Białych i osadzony w celi śmierci przez odeską Czekę. Wcześniej, latem 1916 roku, służył w Związku Miast, niosąc pomoc rannym.
Relacje z reżimami i zarzuty
Okres II wojny światowej przyniósł Aleksandrowi Alechinowi poważne kontrowersje związane z jego relacjami z nazistowskim reżimem. Brał on udział w turniejach organizowanych przez III Rzeszę. W 1941 roku w „Pariser Zeitung” ukazała się seria artykułów pod jego nazwiskiem pt. „Szachy żydowskie i aryjskie”, które zawierały treści antysemickie. Po wojnie Alechin próbował się ich wypierać, jednak zarzuty o antysemityzm na stałe przylgnęły do jego postaci.
Niepokoje dotyczące uczciwości rozgrywek
Aleksander Alechin był również obiektem pewnych kontrowersji dotyczących jego rywalizacji z innymi szachistami. Przez lata negocjacje w sprawie rewanżu z José Raúlem Capablancą kończyły się fiaskiem. Alechin twardo domagał się od rywala zebrania 10 000 dolarów w złocie, co było kwotą zaporową. Ponadto, był on oskarżany przez niektórych krytyków o publikowanie w swoich książkach wersji partii, które w rzeczywistości nie miały miejsca lub zostały przez niego upiększone.
Ciekawostki
Praca zawodowa poza szachami
Przez krótki czas, w latach 1920–1921, Aleksander Alechin pracował jako tłumacz dla Kominternu. Ta posada pozwoliła mu na zdobycie doświadczenia w pracy międzynarodowej i prawdopodobnie przyczyniła się do jego późniejszej emigracji i zdobycia francuskiego obywatelstwa.
Niedokończone plany
W chwili śmierci w 1946 roku, Aleksander Alechin był nadal aktywnym graczem i mistrzem świata. Trwały zaawansowane rozmowy w sprawie zorganizowania meczu o mistrzostwo świata z radzieckim arcymistrzem Michaiłem Botwinnikiem. Niestety, śmierć Alechina przerwała te plany i pozostawiła niedosyt wśród miłośników tej gry.
Rekordy w grze symultanicznej
Aleksander Alechin był również znany ze swoich niezwykłych umiejętności w grze symultanicznej, w tym „na ślepo”. Wielokrotnie bił rekordy świata w tej wymagającej dyscyplinie. W 1924 roku w Nowym Jorku zagrał jednocześnie z 26 przeciwnikami, a rok później w Paryżu poprawił ten wynik, mierząc się z 28 graczami.
Kluczowe osiągnięcia i daty
- 1909: Zwycięstwo w Wszechrosyjskim Turnieju Amatorskim w Petersburgu.
- 1914: Otrzymanie tytułu „arcymistrza szachowego”.
- 1927: Zdobycie tytułu Mistrza Świata w szachach, pokonując José Raúla Capablancę.
- 1935: Utrata tytułu Mistrza Świata na rzecz Maxa Euwe.
- 1937: Odzyskanie tytułu Mistrza Świata w meczu rewanżowym.
- 1924, 1925: Ustanowienie rekordów świata w grze symultanicznej „na ślepo”.
- 1927-1935, 1937-1946: Okresy panowania jako Mistrza Świata.
Aleksander Alechin, mimo złożoności swojej biografii, pozostaje inspiracją dla szachistów na całym świecie, dowodząc, że determinacja i niezwykły talent mogą pokonać wszelkie przeszkody, a jego dziedzictwo w świecie szachów jest niezaprzeczalne.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Czy Aleksandr Alechin rosyjski szachista zmarł w 1946 roku?
Tak, Aleksandr Alechin, rosyjski i francuski szachista, zmarł 24 marca 1946 roku w Estoril w Portugalii. Jego śmierć nastąpiła w czasie, gdy był nadal aktualnym mistrzem świata.
Na co zmarł Alechin?
Dokładna przyczyna śmierci Aleksandra Alechina nie jest w pełni udokumentowana i pozostaje przedmiotem spekulacji. Najczęściej podawaną przyczyną jest zawał serca, ale istnieją też inne teorie.
Na czym polega strategia alechina?
Strategia Alechina nie jest konkretnym, nazwanym systemem otwarcia, lecz raczej określa jego dynamiczny i agresywny styl gry. Charakteryzował się on głębokim zrozumieniem pozycji, umiejętnością tworzenia i wykorzystywania błędów przeciwnika oraz złożonymi atakami.
Kto był czwartym mistrzem świata w szachach?
Czwartym mistrzem świata w szachach był Aleksandr Alechin. Zdobył on tytuł w 1927 roku, pokonując José Raúla Capablankę, i dzierżył go aż do swojej śmierci w 1946 roku.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Alexander_Alekhine
